AQShdagi ma’lumotlar markazlari 2035-yilga borib Germaniya va Yaponiya birgalikda iste’mol qiladiganidan ko‘proq tabiiy gaz ishlatishi mumkin
AI atrofidagi shov-shuv AQSh ma’lumotlar markazlarini dunyodagi tabiiy gazni eng ko‘p iste’mol qiluvchi sohalardan biriga aylantirishi mumkin.
AI atrofidagi shov-shuv AQSh ma’lumotlar markazlarini dunyodagi tabiiy gazni eng ko‘p iste’mol qiluvchi sohalardan biriga aylantirishi mumkin.
AI poygasi shu qadar keskin tus oldiki, prognozlarga ko‘ra, 2035-yilga borib AQShdagi ma’lumotlar markazlari Germaniya va Yaponiya birgalikda ishlatadiganidan ko‘proq tabiiy gaz iste’mol qiladi.
Kelgusi o‘n yil ichida suyultirilgan tabiiy gaz eksportidan keyin ma’lumotlar markazlari tabiiy gazga bo‘lgan talab o‘sishining ikkinchi yirik omiliga aylanishi kutilmoqda. BloombergNEF’ning yangi hisobotiga ko‘ra, bu obyektlar kuniga qariyb 18 milliard kub fut gaz iste’mol qilishi mumkin. Bu tashkilot bundan atigi to‘qqiz oy oldin bergan prognozdan deyarli ikki baravar ko‘p.
Yangi prognozda e’lon qilingan barcha ma’lumotlar markazi loyihalari ham albatta qurib bitkazilmasligi hisobga olingan.
So‘nggi oylarda elektr energiyasini o‘z hududida ishlab chiqaradigan ma’lumotlar markazlari ko‘p muhokama qilinmoqda. Meta, Microsoft, Google va Amazon tarmoqqa ulanmasdan ishlaydigan yangi tabiiy gaz elektr stansiyalarini qurish rejalarini e’lon qildi. Bunday loyihalar 2035-yilga borib kuniga 2,9–3,4 milliard kub fut gaz iste’mol qiladi. Bu bugungi kunda barcha ma’lumotlar markazlari, jumladan, elektr tarmog‘i uchun energiya ishlab chiqarishda sarflanadigan gazni ham qo‘shib hisoblagandagi umumiy iste’molga deyarli teng.
Biroq BloombergNEF hisob-kitoblariga ko‘ra, elektrni o‘zida ishlab chiqaradigan ma’lumotlar markazlari talab o‘sishining faqat kichik bir qismini tashkil etishi mumkin.
Kelgusi o‘n yillikning o‘rtalariga borib, elektr tarmog‘iga ulangan ma’lumotlar markazlari energetika sektorida tabiiy gaz iste’molini kuniga yana 15 milliard kub futga oshirishi kutilmoqda. Taqqoslash uchun, 2035-yilgacha bu o‘sish tarmoqqa ulangan boshqa barcha sohalarning umumiy talab o‘sishidan besh baravar yuqori bo‘ladi.
Agar talabning bunday keskin o‘sishi ro‘y bersa, tabiiy gaz narxi ham oshishi mumkin.
Bugungi ma’lumotlar markazlari qurilishining katta qismi so‘nggi yillarda nisbatan barqaror bo‘lib kelgan tabiiy gaz narxlariga tayanadi. Ammo Noreva tahlilchilari bu barqarorlikka ishonish xato bo‘lishi mumkin, deb hisoblaydi. Ma’lumotlar markazlari qurilishining jadal kengayishi va LNG eksportining ortishi birgalikda narxlarni keskin oshirishi mumkin. Texnologiya kompaniyalari bunday qimmatlashuvni moliyaviy jihatdan ko‘tara olsa ham, kommunal xizmatlar uchun haq to‘laydigan oddiy iste’molchilar bunga dosh bera olmasligi mumkin.
Bundan tashqari, iqlimga ta’sir masalasi ham bor.
IEA ma’lumotlariga ko‘ra, bir kub fut tabiiy gaz yoqilganda qazib olish, qayta ishlash va taqsimlash jarayonlari ham hisobga olingan holda atmosferaga karbonat angidrid ekvivalentida 60 gramm chiqindi chiqariladi. Ma’lumotlar markazlari sabab yuzaga keladigan qo‘shimcha talab har kuni issiqxona gazlari chiqindisini yana 1 million metrik tonnaga oshiradi. Bu bugungi kunda AQShdagi jami issiqxona gazlari chiqindilarining qariyb 12 foiziga teng.