BMT: sun’iy intellekt insoniyat uchun mavjudlik xavfini tug‘dirishi mumkin
BMTning Inson huquqlari bo‘yicha oliy komissari Volker Turk sun’iy intellekt kelajakda insoniyat uchun “mavjudlik xavfi”ga aylanishi mumkinligidan…
BMTning Inson huquqlari bo‘yicha oliy komissari Volker Turk sun’iy intellekt kelajakda insoniyat uchun “mavjudlik xavfi”ga aylanishi mumkinligidan ogohlantirdi. U 7-sentabr kuni Jenevada bo‘lib o‘tgan BMT Inson huquqlari kengashi yig‘ilishida AI xavfsiz va ishonchli rivojlanishini ta’minlash uchun xalqaro kafolatlarni hozirdanoq joriy etishga chaqirdi.
Turkning so‘zlariga ko‘ra, AI imkoniyatlari juda tez kengayib borayotgan bir paytda bunday choralarni kechiktirish jiddiy xavflarni keltirib chiqarishi mumkin.
U, shuningdek, AI yaratish bilan shug‘ullanayotgan nisbatan kam sonli kompaniyalar va shaxslar qo‘lida hokimiyat tobora ko‘proq to‘planayotganidan xavotir bildirdi.
Bugungi kunda yirik AI kompaniyalari qatoriga Meta, Anthropic, OpenAI va Google kiradi. Turkning fikricha, bu kompaniyalar hamda ularning rahbarlari ta’sirining kuchayishi kuchli AI texnologiyalarini aslida kim nazorat qilayotgani haqida muhim savollarni tug‘dirmoqda.
“Qizil chiziqlar”ni belgilashga chaqiriq
Turk AI rivojini butunlay to‘xtatishga chaqirmadi. Aksincha, u hukumatlardan ushbu texnologiya uchun aniq xalqaro xavfsizlik qoidalarini ishlab chiqishni so‘radi.
Uning aytishicha, yirik AI kompaniyalari joylashgan davlatlar, shuningdek, bu kompaniyalar ta’minot zanjirida ishtirok etadigan mamlakatlar birgalikda ishlab, AI’ni yaratish va undan foydalanish bo‘yicha umumiy “qizil chiziqlar”ni belgilashi kerak.
BMT ham AI boshqaruvi bo‘yicha xalqaro qoidalarni uyg‘unlashtirish ustida ishlamoqda. Iyul oyida tashkilot AI boshqaruviga bag‘ishlangan ilk global yig‘ilishini o‘tkazdi.
AI xavfsizligi global kun tartibiga chiqmoqda
AI xavfsizligi bilan bog‘liq xavotirlar faqat BMT doirasi bilan cheklanmaydi. Texnologiya sohasi rahbarlari ham tobora kuchayib borayotgan AI tizimlari bilan bog‘liq ehtimoliy xatarlar haqida ogohlantirmoqda.
Reuters xabariga ko‘ra, AQSh va Xitoy AI xavfsizligi bo‘yicha ilk rasmiy ikki tomonlama muzokaralarga tayyorgarlik ko‘rmoqda. Uchrashuvlar dastlab sentabr o‘rtalariga rejalashtirilgan.
Muzokaralarda AI boshqaruvidagi kiberhujumlar va AI laboratoriyalari o‘rtasidagi hamkorlik kabi xavflar muhokama qilinishi kutilmoqda. Bu jarayonlar AI xavfsizligi endi shunchaki texnologik masala emas, balki xalqaro siyosat va xavfsizlikning muhim yo‘nalishiga aylanayotganini ko‘rsatadi.