Elon Musk Tesla’ning daromad haqidagi qo‘ng‘iroqlarida vaqtining yarmini robotlar va AI haqida gapirishga sarflaydi
Tesla’ning so‘nggi yetti yildagi daromad haqidagi qo‘ng‘iroqlari tahlili Musk Tesla’ning avtomobil biznesiga naqadar kam e’tibor qaratishini ko‘rsatadi.
Elon Musk Tesla endi avtomobil kompaniyasi emasligiga, garchi u hanuz avtomobil shaklida bo‘lsa ham, sizni ishontirmoqchi. Kompaniya o‘tgan chorakda qariyb yarim millionta avtomobil yetkazib berdi va daromadining 70 foizini avtomobil savdosidan oldi.
Shunga qaramay, Musk so‘nggi bir necha yil davomida Tesla aslida AI va robototexnika kompaniyasi ekanini isbotlashga urinib kelmoqda, hatto AI’ning bir qismi avtomobillarda ishlasa ham. Kompaniya moliyaviy ko‘rsatkichlari nimani ko‘rsatishidan qat’i nazar, Muskning e’tibori tobora qat’iy ravishda kompaniyaning AI yo‘nalishlariga — Optimus roboti va to‘liq avtonom robotaksilar kabi loyihalarga — qaratilmoqda, avtomobil ishlab chiqaruvchining kundalik muammolari esa chetga surilmoqda.
Bu o‘zgarish qanday yuz berganini ko‘rsatish uchun TechCrunch Nyu-Yorkda joylashgan moliyaviy tadqiqotlar kompaniyasi Hudson Labs bilan hamkorlikda Musk va Tesla’ning boshqa rahbarlari kompaniyaning choraklik daromad haqidagi qo‘ng‘iroqlarida so‘nggi yetti yil davomida nimalar haqida gapirganini tahlil qildi.
Startap qo‘ng‘iroqlar stenogrammalarini 2019-yilgacha bo‘lgan davr uchun S&P Market Intelligence’dan oldi va har bir jumlaga mavzu belgilash, keyin esa ularning takrorlanish chastotasini hisoblash uchun yuqori aniqlikdagi moliyaviy tadqiqotlar uchun maxsus yaratilgan AI vositasi — Co-Analyst’dan foydalandi.
Ma’lumotlar shuni ko‘rsatadiki, Musk hozir og‘ziga so‘z olgan vaqtining qariyb 50 foizida sun’iy intellekt, shuningdek, robotaksilar va Full Self-Driving dasturi haqida gapiradi. Bu avvalgi yillarga nisbatan ancha yuqori ko‘rsatkich: masalan, 2022-yilda u odatda vaqtining 15 foizidan 20 foizigacha qismini shu yo‘nalishlarga sarflagan.
Xuddi shu davrda Musk avtonom boshqaruv kompaniyaning keskin oshib borayotgan qiymatini oqlashini ham ko‘p ta’kidladi.
“Agar Tesla’ni shunchaki avtomobil kompaniyasi sifatida baholasangiz — aslida bu noto‘g‘ri yondashuv”, — dedi Musk 2024-yilning Q1 qo‘ng‘irog‘ida. “Agar kimdir Tesla avtonom boshqaruv muammosini hal qilishiga ishonmasa, menimcha, u kompaniyaga investor bo‘lmasligi kerak.”
Robototexnika haqidagi gaplar ham so‘nggi uch yilda keskin ko‘paydi.
Tesla 2021-yilda Optimus nomi bilan tanilgan gumanoidsimon robot ustida ishlayotganini ma’lum qildi. Keyingi yil davomida Musk vaqtining atigi 2 foizi yoki undan ham kam qismini ushbu loyiha haqida gapirishga sarfladi. Biroq so‘nggi bir yil ichida u chiqishlarining kamida 10 foizida Optimus’ni targ‘ib qildi; 2025-yilning Q3 qo‘ng‘irog‘ida esa bu loyiha uning e’tiborining qariyb uchdan bir qismini egalladi.
Musk bu kelajak haqidagi g‘oyalar haqida gapirish chastotasini Tesla’ning asosiy avtomobil biznesi o‘sishdan to‘xtagan paytda oshirdi. Natijada u hozir daromad haqidagi qo‘ng‘iroqlarda vaqtining uchdan biridan kam qismini avtomobillar va ishlab chiqarish haqida gapirishga sarflaydi. O‘tgan yilgi o‘sha Q3 qo‘ng‘irog‘ida Musk vaqtining 20 foizidan kamini avtomobil biznesi haqida gapirishga ajratdi.
Tesla’ning daromad haqidagi qo‘ng‘iroqlarida qatnashadigan boshqa rahbarlar, jumladan bosh moliyaviy direktor Vaibhav Taneja va muhandislik bo‘yicha vitse-prezident Lars Moravy, e’tibor yo‘nalishini ancha sekin o‘zgartirdi. Hatto eng so‘nggi qo‘ng‘iroqlarning ayrimlarida ham ular vaqtining qariyb 30 foizini avtomobil biznesiga qaratgan, keyingi eng ko‘p tilga olingan mavzular esa AI, robotaksi va Full Self-Driving bo‘lgan.
Ularning e’tibori o‘zgargan, biroq ular, ehtimol, bu yo‘nalishlar hali amalda sezilarli daromad keltirmayotgani sababli, Muskning AI va robototexnikaga bo‘lgan ishtiyoqidan ortda qolmoqda.