Xitoy AI’si atrofidagi vahimani anglash
Equity’ning so‘nggi sonida Moonshot AI’ning Kimi modeli nima uchun Silicon Valley va Wall Street’da vahima uyg‘otgani haqida suhbatlashdik.
Xitoy kompaniyasi — Moonshot AI’ning Kimi modeli — chiqishi Amerika raqobatbardoshligi hamda ochiq va xususiy AI o‘rtasidagi bahslarni yana avj oldirdi.
Ijtimoiy tarmoqlarda bu mavzu keng muhokama qilingan bo‘lsa-da, bahs Vashingtonda ham, sahna ortida kechayotganga o‘xshaydi: xabarlarga ko‘ra, OpenAI va Anthropic regulyatorlarga ochiq xitoy modellari yuzasidan xavotirlarini bildirgan.
TechCrunch’ning Equity podkastidagi so‘nggi sonida Kirsten Korosec, Sean O’Kane va men nima uchun bu masala shunchalik keskin bahslarga sabab bo‘layotgani haqida gaplashdik. Sean ayrim odamlar dam olish kunlarini X’da bahslashib o‘tkazish o‘rniga “maysaga tegib qo‘yishi” kerakligini aytishdan tashqari, ko‘p jihatdan bu “avvalgi vahimalarning takrorlanishidek tuyulayotganini”, Silicon Valley’dagi hamma “biror narsa paydo bo‘lib, qolgan barcha narsani ortda qoldirishini kutayotganini” ta’kidladi.
Kirsten esa Xitoy AI modellariga keskin cheklovlar qo‘yishdan, avvalo, sanoqli kompaniyalar foyda ko‘rishi mumkinligini qayd etdi: “Biz amerikaliklar AI poygasida g‘alaba qozonishini tezlashtirib, kafolatlayapmizmi yoki ayrim ilg‘or laboratoriyalar boshqalaridan yaxshiroq natija ko‘rsatishini ta’minlayapmizmi?”
Suhbatimizning hajm va ravshanlik uchun tahrirlangan parchasini quyida o‘qing.
Anthony Ha: Xitoy AI’si atrofidagi muhokamalarni kuzatib kelganlar uchun bu DeepSeek taqdimotidan juda, juda tanish bo‘lsa kerak: mohiyatan, xitoy modeli paydo bo‘ladi; ayrim benchmarklarda u ilg‘or modellarning ba’zilari kabi natija ko‘rsatadi yoki hech bo‘lmaganda ular bilan raqobatlasha oladigandek tuyuladi; texnologiya sanoatining ma’lum bir qismi esa butunlay vahimaga tushadi.
Bu bahsga OpenAI’dagi rahbarlardan biri bu haqda post yozgani sababli alohida e’tibor qaratildi. Ammo umuman olganda, takror-takror ko‘tariladigan savol shunday: Xitoy kompaniyalari hech bo‘lmaganda ayrim jihatlarda AQSh kompaniyalaridan o‘zib keta oladimi va buni ancha arzon hamda ancha ochiq tarzda amalga oshira oladimi?
Sean O’Kane: Ha, buning ko‘plab jihatlari avvalgi vahimalarning takrorlanishidek tuyuladi. Menimcha, eng yoqimli misollarimdan biri shuki: hamma biror narsa paydo bo‘lib, qolgan barcha narsani ortda qoldirishiga shunchalik tayyor va shunchalik ishonadiki. O‘tgan haftadagi eng sevimli misolim esa odamlarning “Voy xudoyim, Kimi 30 daqiqada macOS’ning to‘liq nusxasini yaratdi”, deb maqtanishi bo‘ldi. Ha, u macOS ko‘rinishining ancha ta’sirchan grafik nusxasini yaratdi, ammo bu OS emas.
Texnologiya sanoatida bunday holatlar qayta-qayta yuz berayotganini ko‘ramiz: hamma juda tez hayajonga tushadi. Ayniqsa, Xitoydan chiqayotgan ayrim modellar borasida shunday kutish mavjud va menimcha, bu odamlar o‘tgan hafta oxirida nega shunday munosabat bildirganining mohiyatiga borib taqaladi. (Aytgancha: tashqariga chiqing, maysaga tegib qo‘ying, dam olish kunlari-ku. Sanoatdagi hamma dam olish kunlari Twitter’da bir-biriga kinoyali gaplar otish bilan band edi.) Ammo bu tez hayajonga tushish menga juda qiziq tuyuladi, chunki hozir oradan bir hafta o‘tdi va menimcha, hech kim bir hafta avvalgidek oxirat yaqinlashgandek his qilmayapti.
Kirsten Korosec: Jurnalistlarimizdan biri Tim Fernholzning AQShdagi bu holat atrofidagi ruhiy beqarorlikni tahlil qilishga uringan juda yaxshi maqolasi bor. U bir qancha sabablarni ko‘rsatadi. Xulosa qiladi — men uning o‘rniga xulosa chiqarmoqchi emasman, ammo menimcha, ulardan biri boshqalariga qaraganda ko‘proq ajralib turadi.
Xitoyning ochiq weight modellarida Xitoyga nisbatan yashirin tarafkashlik bo‘lishi mumkinligidan xavotirlar bor, yana xavfsizlik xatarlari va himoya cheklovlari yuzasidan tashvishlar mavjud. Ammo bu yerda proteksionizmga borib taqaladigan katta masala ham bor: “poygada” kim g‘alaba qozonadi? AQShmi yoki Xitoymi? Qo‘rquvning katta qismini aynan shu narsa keltirib chiqarayotganga o‘xshaydi.
Bilmayman, Anthony, sen bunga qo‘shilasanmi?